Managed hosting door True

Discussie

‘AI is een misbruikt modewoord’

 

Artificial intelligence

Ai is het nieuwe tech-toverwoord, maar het wordt op te veel dingen geplakt. Dit is de discussie-stelling die Computable-lezers vandaag krijgen voorgelegd.

De notie van kunstmatige intelligentie (ki; artificial intelligence, ai) is helemaal niet nieuw. In de vorige eeuw was het al geopperd en doordacht door Alan Turing (1912-1954), de informaticapionier waar ict-vaktitel Computable later haar naam aan heeft ontleend. Ai is al zo oud en al zo lang in zicht dat zelfs Hollywood er zich meermaals aan heeft gewaagd, met een scheut sciencefiction. Onder meer ai in schattige kindervorm, maar ook in komische robotvorm (eigenlijk androïde, maar goed).

Eind vorige eeuw was het voorvoegsel ‘e-’ helemaal marketinghip, later gevolgd door ‘web-’ en ‘i-’ en ‘cloud-(enabled)’, et cetera. Nu is het de beurt aan ai, vaak verpakt als ‘machine-learning’, ‘deep learning’ en andere leervormen die op slimheid wijzen. ‘Als we geen ai gebruiken, dan zijn we so screwed’, zou een cynicus kunnen zeggen. Ai is nu verworden tot magisch sausje dat over van alles en nog wat heen wordt gegoten. Jammer, want dat zorgt voor erosie, uitholling. Wat vind jij?

Dit artikel is afkomstig van Computable.nl (https://www.computable.nl/artikel/6001340). © Jaarbeurs IT Media.

?


Lees meer over


Partnerinformatie
 

Reacties

Beste redactie,

Om iets te kunnen uithollen, moet het om te beginnen eerst maar eens gevuld zijn. En dat is het nooit geweest. Omdat (nog) niet wordt begrepen wat intelligentie vermag te zijn, drijft de term kunstmatige intelligentie mee met wie er gepaalde verwachtingen bij, of bepaalde bedoelingen mee heeft. Van al die zogenoemde AI-technieken valt alleen iets zinvols te zeggen als de gebruikte methode en de aannames daarachter transparant zijn.

Voor zover ik meen is intelligentie intentioneel en is geen enkele gangbare AI-techniek --- of zij nu aan de logica-/redeneer-kant zit of aan de systeemleer-/learning-zijde zit --- tot intentionaliteit in staat. Dat bedoel ik niet principieel (het kan namelijk misschien best), maar wel actueel. Dat maakt kunstmatige intelligentie voor mij momenteel duidelijk niet intelligent, hooguit handig.

It's in the method, not in the product.

Nu worden er wel vaker met termen overdreven, zeker in marketing, maar er zit wel een scherp randje aan deze hybris. Zoals mensen, toen de klok werd uitgevonden, van zichzelf en de maatschappij dachten dat die als een klok in elkaar staken, en zoals mensen de maatschappij als een lopende band gingen behandelen toen de mechanisering doorbrak, laat zich vrezen hoe we naar onszelf gaan kijken als kunstmatige intelligentie, in zijn huidige vorm, zou gaan doorgaan voor intelligentie.

Laten we vooral onszelf niet zo onderschatten.

Hartelijke groet!

Paul Oude Luttighuis

Jasper, volgens mij is AI meer een container begrip geworden. Inderdaad zo oud als de eerste computer, maar wellicht nu toch eindelijk binnen bereik door de enorme computing power die altijd ontbrak om heel veel scenario's door te rekenen.
Waar zit dan nu wel die doorbraak? Dat is maar net waar je wilt kijken. Je hebt gelijk dat uitholling dreigt. Het eerste beste uitgebreide algoritme wordt al gezien als AI. Wat jammer is aangezien een beetje business gebruiker, die toch al tech-allergisch is, door de bomen het bos niet meer ziet.
Typisch een gevolg van tech bedrijven die o zo bang zijn 'er niet bij te horen', en dus alles maar AI noemen. Toch een manier om aan tafel te komen, maar ik ben bang helaas bij de verkeerde persoon.

Want wie heeft nu echt profijt van AI? Juist, de eindgebruiker, de arts die eindelijk een digitale rechterhand kan krijgen die de capaciteit heeft alle nodige informatie door te spitten om een goed advies te geven. Of iedere kenniswerker, advocaat, rechter, OM, casemanagers die intussen zoveel bronnen zouden willen raadplegen dat ze daar een dagtaak aan zouden hebben.

Nu was er eens een zeker heer Einstein, die gaf aan dat 'de mate van intelligentie wordt bepaald door het vermogen om te veranderen'. Die zit ik nog niet zo snel kunstmatig worden.
Laten we blij zijn als we al een fijne digitale rechterhand zouden krijgen die ons helpt beslissingen te nemen gebaseerd op voldoende en juiste informatie. Alleen al die intelligentie ontbreekt bij ons mensen al te vaak.

Als we kijken naar de vele patches in software die dan weer andere fouten veroorzaken, dan is intelligentie volgens mij nog ver te zoeken.
We moeten oppassen dat we bij alle digitalisering de menselijke kant niet vergeten want dat zou echt heel dom zijn.

Beste Jasper,
Is het niet gewoon zo dat we gemiddeld elke driekwartjaar een nieuwe mode term zoeken voor reeds zeer lang bestaande technologie (de ouwe knarren onder ons weten dan weer wel wat ik daarmee bedoel) en die als een gek gaan marketen als de oplossing voor alle wereld problematiek.
Ik noem als voorbeeld even wat buzzwoorden: virtualisatie, cloud, scrum, agile, software defined, en nu dan ook maar AI (afgezien van mijn eigen omgeving goddank nog niet tegengekomen)

Niemand heeft het meer over common sense, en niemand vraagt meer naar knowhow en ervaring... de geschiedenis herhaalt zich.

Ergo, ja ik ben het met je eens ;)

very nice article :)

@Paul,

Een boeiende opmerking die je hier maakt!

Als je intentioneel vertaalt met doelgericht ben ik het eens met je stelling dat intelligentie intentioneel is. Je opmerking dat er geen gangbare AI-technieken zijn die deze doelgerichtheid mogelijk maken klopt echter niet; al in de jaren 80 werd onderscheid gemaakt tussen datagericht, voorwaarts redeneren en doelgericht, achterwaarts redeneren. Beide redeneervormen kunnen worden gerealiseerd met ALS-DAN-regels; liefst gegroepeerd door middel van beslissingstabellen (om reden van consistentie en volledigheid), waarbij iedere kolom van een tabel een beslissingsregel voorstelt en regels aan elkaar worden gekoppeld door condities in tabellen tevens op te nemen als conclusie of actie in andere tabellen.

Precies nu het doelgericht redeneren kan kunstmatig intelligent worden genoemd als je stelt dat intelligentie intentioneel is (zoals jij terecht doet). Bovendien is deze redeneervorm bij uitstek geschikt voor toepassing binnen service-georiënteerde architecturen.

Overigens kan intentionaliteit niet zomaar worden opgevat als doelgerichtheid. Dit is namelijk een sleutelbegrip in de fenomenologie zoals ontwikkeld door de Duitse filosoof Edmund Husserl (1859-1938). Zie bijvoorbeeld: https://nl.wikipedia.org/wiki/Fenomenologie.

Intentionaliteit is hier de gerichtheid van het bewustzijn op dingen; tegenover het ‘Ik denk’ (dus ‘Ik ben') van Descartes stelt Husserl dat denken altijd iets denken is en dat bewustzijn altijd bewustzijn van iets is; een losstaand Cartesiaans ‘Ik denk’ bestaat dus niet.

Deze vorm van intentionaliteit kan met geen enkele AI-techniek tot stand worden gebracht om de eenvoudige reden dat bewustzijn slechts voorbehouden blijft aan mensen.

"Om de eenvoudige reden dat bewustzijn slechts voorbehouden blijft aan mensen."
Het genoom van de chimpansee is voor 98% identiek aan dat van de mens . Moet ik nog meer zeggen?
Je uitspraak komt uit de christelijk fundamentalistische hoek en is gewoon onwaar.

Kunstmatig bestaat als begrip.

Intelligent eveneens.

De samenstelling is niet gedefinieerd en derhalve, zolang dat het geval is, alleen als woorden verstaanbaar maar in de werkelijkheid niet bestaand.

Afgezien van Jan van Leeuwen is de intelligentie soms ver te zoeken. :)

Ik ben in mijn studie jaren eens een kerel tegen gekomen die even K.I. had gestudeerd. Hij had snel zijn studie richting veranderd, toen hij erachter kwam dat het weinig technisch was en dat zijn professoren allemaal vage gamma's waren.

K.I. is behoorlijk vertroebeld door jarenlange ruis. Nu is het een modewoord en hebben we gebruikers die dommer zijn dan hun telefoon. Het einde is zoek.. :)

Gelukkig maar dat die aap zich niet bewust is dattie zoveel op mensen lijkt. Beetje verwarrend allemaal misschien, maar dat is niet mijn intentie.

Ik weet het niet hoor. Ik heb het op mijn lijstje staan voor proefjes.
Maar ik begrijp dat IBM met Watson een diagnose kan stellen die de gemiddelde huisarts ver op achterstand zet. Dat er expertsystemen bestaan die lerend vermogen hebben en een omgeving ik kaart kunnen brengen. En zo voort.
Wat hier volgens mij het verschil is, is dat het allemaal vormen van "intelligentie" is op een specifiek gebied, waarbij meer dan 80% sterk afhankelijk is van de snel beschikbare informatie. Het diagnosticeren van een ziektebeeld is een prima te modelleren proces en de kennis waaruit een computer kan putten is vele malen groter en sneller dan een mens ooit zou kunnen. Ik had ooit een (ICT)collega die toevallig ook arts was en zij tegen mij "ach, de meeste artsen zitten nog op het niveau van de Polynesische geneeskundige:"zeg 'ns aaa".

Maar aan de andere kant, blijkt het heel moeilijk voor een robot te laten begrijpen "iets beet te pakken". Dat schijnt enorm complex te zijn. Hierbij zijn zaken als context, inschatten en basis deductie nog heel lastig.

Het blijft een interessant vakgebied, maar volgens mij moeten de eerste echte praktische producten en diensten maar eerst eens op de markt komen. Er alleen over praten is eigenlijk geen optie. Dat het gaat komen geloof ik wel, maar in welk tempo, welke toepassingen zal toch ook sterk afhangen van het acceptatievermogen van de mens.

Natuurlijk is AI een modewoord waarmee je je matig intelligente producten op de markt kan zetten. Dat leidt inderdaad tot ruis. Maar laten we niet de nuance vergeten. Op het gebied van 'Weak AI' of 'Narrow AI' zijn zeker grote sprongen gemaakt. Dat zijn toepassingen die gebruikt kunnen worden op een nauw domein, zoals IBM Watson for Oncology alleen toepasbaar is voor diagnoses op het gebied van bepaalde soorten kanker. 'Strong AI' gaat over het nabootsen van menselijk bewustzijn, denken en creativiteit, om maar enkele gebieden te noemen. Hier is de situatie veel onduidelijker. Naast technische zijn spelen hier filosofische en ethische problemen.

Op het gebied van 'Narrow AI' zijn er al veel toepassingen mogelijk. Of ze praktisch zijn is een andere vraag. (Wat is bijvoorbeeld het praktische nut van Candy Crush?) Maar gezien de bedragen die bedrijven hierin investeren, denk ik dat er zeker wat uitkomt. Maar veel AI is voor de gebruiker onzichtbaar. De AI in Google en Facebook enz. werkt in de achtergrond.

Een definitie van Artificiële Intelligentie is: "AI is the next big thing in computer science". Zaken die we vroeger AI vonden, zoals spraakherkenning, is nu normaal en wordt niet meer gezien als bijzonder intelligent. Dus onze notie van wat we intelligentie toepassingen vinden, schuift ook steeds.

@ Reinoud Dank voor je inzichten en kennisdeling.
Nu schiet me nog wat te binnen. Niet alleen wat AI is en wat we dan al zouden kunnen (op dit moment) is relevant, ook de kwaliteit. Je noemde aan het eind van je bijdrage "spraakherkenning", maar de kwaliteit daarvan is nog erg matig. Een coherent gesprek voeren met een computer zoals ik dat met jou zou kunnen voeren is nog ver weg. Zeker als ik dan wil dat de andere kant er wat van snapt. Dat is met mensen al een issue :-)

@Jan,

Even plat gezegd is die chimpansee het eindpunt van een biologische evolutie en de mens het eindpunt van een culturele evolutie. De belangrijkste ingrediënten van deze culturele evolutie zijn de taal, het gebruik van werktuigen en technologie en het wonen.

In “De brief over het humanisme” noemt Heidegger de taal het huis van het zijn:
“De mens is evenwel niet alleen maar een levend wezen, dat naast andere vermogens ook de taal bezit. De taal is veeleer het huis van het zijn waarin de mens woonachtig is en eksisteert door behoedzaam gehoor te geven aan de waarheid van het zijn.”

Met het zijn komt in de mens ook het niets tot stand; naast bewust-zijn heeft een mens, in tegenstelling tot het dier, ook besef van dit niets en heeft het dus weet van zijn eigen toekomstige dood (ofwel zijn sterfelijkheid).

Een pasgeboren kind heeft, net als een dier, geen taal en dus geen bewust-zijn.

Mijn uitspraak dat bewustzijn slechts voorbehouden is aan mensen komt dus niet uit een religieus/christelijke hoek maar uit een filosofisch/humanistische hoek.

Als intelligentie – al dan niet kunstmatig - een aspect is van de culturele evolutie kan die darwinistische bril ook weer af :-)

@Jack
je kunt citeren wie je wilt, wanneer je een mens uit elkaar neemt dan zie je dat het een dier is net als die andere. Je gebruikt het begrip "taal" zonder klare definitie. Nooit gehoord van lichaamstaal die bij bepaalde diersoorten (wolf bijv.) zeer complex is.
Je stelt dat een dier niet bewust is van zijn sterfelijkheid, hoe weet je dat?

De mens is een dier, maar uit hoogmoed wil hij zich beter wanen, om het even of filosofisch/humanistisch of religieus/christelijk.

Wat met deze species fout gelopen is, is te zien aan het feit dat geen enkele andere species zijn habitat vernietigt, dat is echt menselijk . . .

Over ruis gesproken.. "Een dier heeft geen zelf bewustzijn." Ik durf me enige zekerheid te stellen dat filosofie het gif is voor echte vooruitgang binnen A.I.

@Jack, als je wat over intelligentie, taal, bewustzijn, enz. bij dieren wilt weten, lees dan de studies van zoölogen/ethologen. Allesweters zoals filosofen, geestelijken, hebben daar toch wat minder kennis van.

Je schrijft "Even plat gezegd is die chimpansee het eindpunt van een biologische evolutie en de mens het eindpunt van een culturele evolutie." Bij beide soorten is er sprake van nature en nurture. Het eindpunt van een biologische evolutie, is het uitsterven van de soort. Zover is het nog niet.

Jouw reactie


Je bent niet ingelogd. Je kunt als gast reageren, maar dan wordt je reactie pas zichtbaar na goedkeuring door de redactie. Om je reactie direct geplaatst te krijgen, moet je eerst rechtsboven inloggen of je registreren

Je naam ontbreekt
Je e-mailadres ontbreekt
Je reactie ontbreekt
Vacatures

Stuur door

Stuur dit artikel door

Je naam ontbreekt
Je e-mailadres ontbreekt
De naam van de ontvanger ontbreekt
Het e-mailadres van de ontvanger ontbreekt

×
×